Nederlandse meubelontwerpers van Rietveld tot Visser

Zes ontwerpers naast elkaar

Gerrit Rietveld

Gerrit Rietveld leerde het vak van meubelmaker in de werkplaats van zijn vader in Utrecht.

In 1917 opende hij zijn eigen meubelmakerij.

Hij is vooral bekend als lid van De Stijl en als pionier van het nieuwe bouwen.

De Rood-blauwe stoel bestaat uit beukenhouten latten en twee rechthoekige triplex panelen.

De Zigzagstoel ontwierp hij in 1932 voor het Rietveld Schröderhuis in Utrecht.

Die stoel is opgebouwd uit aan elkaar gelijmde massief houten platen van 18 millimeter dik.

Willem Hendrik Gispen

Willem Hendrik Gispen werd in 1890 in Amsterdam geboren en was industrieel ontwerper en ondernemer.

In de jaren twintig kwam hij onder invloed van De Stijl en stapte hij over van ambachtelijke op machinale productie.

Voor Huis Sonneveld en het stoomschip Nieuw Amsterdam leverde hij meubilair.

In de jaren dertig ontwierp hij onder meer de stoelen Gispen 412 en 404.

Tijdlijn

1. 1916Gispen begint een eigen smederij in Rotterdam
2. 1926De Giso-lampen worden een succes
3. 1929Gispen krijgt de opdracht voor het kantoormeubilair van de Van Nellefabriek
4. 1934De fabriek verhuist naar Culemborg
5. 1953Gispen begint met zijn neef Ru Meijer het bedrijf KEMBO
6. 1954Op de Triënnale in Milaan wint zijn stoel Triënnale 302 een designprijs
7. 1960Gispen stopt met ontwerpen

Cees Braakman en Pastoe

Pastoe begon op 13 april 1913 in Utrecht als UMS, de Utrechtse Machinale Stoel- en Meubelfabriek.

De naam Pastoe komt van passe partout en kwam er na de Tweede Wereldoorlog bij.

Cees Braakman groeide op in de fabriek: zijn vader Dirk Braakman was bedrijfsleider van Pastoe.

Na een studiereis door de Verenigde Staten introduceerde hij een nieuwe techniek van gebogen multiplex.

Met de U+N-serie uit de jaren vijftig maakte hij een modulair kastsysteem met eindeloos veel combinaties.

De stoel van draadstaal SM05 ontwierp hij samen met Adriaan Dekker.

Martin Visser en ’t Spectrum

Martin Visser werd in 1922 in Papendrecht geboren en overleed in 2009 in Bergeijk.

De Bijenkorf kocht meubels die hij ontwierp en nam hem in 1947 in dienst als verkoper en etaleur.

In 1954 werd hij ontwerper en hoofd collectievorming bij meubelfabriek ’t Spectrum in Bergeijk.

Hij wilde toegankelijke meubels maken met zo weinig mogelijk materiaal en zo eenvoudig mogelijke vormen.

In zijn twintig jaar als hoofdontwerper ontwierpen ook Gerrit Rietveld, Friso Kramer en Kho Liang Ie meubels voor Spectrum.

Naast zijn werk verzamelde hij hedendaagse kunst; 400 werken daarvan zijn ondergebracht in het Kröller-Müller Museum.

B, S en T

De eerste letter geeft het type meubel aan: b voor bank, s voor stoel en t voor tafel.

BR

Een bank om op te rusten, zoals de BR 02 slaapbank.

SE

Een stoel voor de eetkamer, zoals de SE 07.

SZ

Een stoel voor de zitkamer, zoals de fauteuils SZ 01 en SZ 02.

De cijfers

De twee cijfers geven het model aan.

Friso Kramer

Friso Kramer was de zoon van de Amsterdamse School-architect Piet Kramer.

Van 1948 tot 1963 werkte hij bij De Cirkel, waar stalen meubelen werden gemaakt.

In 1963 richtte hij met onder anderen Wim Crouwel het ontwerpbureau Total Design op.

Van 1971 tot 1983 was hij directeur van het ontwerpbureau van Ahrend.

Hij ontwierp ook de groene kunststof brievenbus en banken voor Schiphol en de NS.

Het Stedelijk Museum Amsterdam hield in 1977 en 1978 een overzichtstentoonstelling van zijn werk.

Kho Liang Ie en Artifort

Artifort begon in 1890, toen Jules Wagemans zich als stoffeerder in Maastricht vestigde.

De merknaam Artifort, die staat voor duurzame kunst, kwam er in 1928.

In de jaren vijftig sloeg Artifort de weg van design in, met onder andere de Pinguïn- en Congo-stoel van Theo Ruth.

In 1958 werd Kho Liang Ie esthetisch adviseur; hij trok ontwerpers aan als Pierre Paulin en Geoffrey Harcourt.

Pierre Paulin bekleedde zijn organisch gevormde ontwerpen met felgekleurde stretchstof.

Kho Liang Ie is vooral bekend als ontwerper van de inrichting van Schiphol.

Veel van zijn meubilair kwam in de collecties van Museum Boijmans Van Beuningen en het Stedelijk Museum.

Nieuw gemaakt of vintage?

De Zigzagstoel is in productie vanaf 1934 en wordt nog altijd vervaardigd door Cassina.

De fauteuils SZ 01 en SZ 02 van Martin Visser zijn bij Spectrum altijd verkrijgbaar gebleven.

Ook de eetkamerstoel SE 07 en de tafel TE 06 zijn altijd verkrijgbaar gebleven.

De SE 69-stoel en de SZ 63-fauteuil kwamen zestig jaar na hun ontwerp opnieuw in de collectie.

Van Cees Braakman staan de SM05 Wire Dining Chair en de KM05 Wire Stool in de collectie van Pastoe.