In dit verhaal · 10 delen
In het kort
- Pastoe begon in 1913 in Utrecht als UMS, de Utrechtse Machinale Stoel- en Meubelfabriek. De merknaam Pastoe kwam er in 1948 bij.
- Een Combex-kast CB01 uit de jaren vijftig kan voorop een aluminium merkje hebben en achterop twee stempels.
- In 1955 bracht Pastoe de Meubelen naar maat van Cees Braakman uit. Klanten kozen houtsoort en opstelling en zetten de kasten zelf in elkaar.
- De A’dammer van Aldo van den Nieuwelaar herken je aan de roldeur. De kast is genoemd naar de Amsterdamse paaltjes.
Van UMS naar Pastoe
Frits Loeb richtte de fabriek in 1913 in Utrecht op als Utrechtse Machinale Stoel- en Meubelfabriek, afgekort UMS.
Rond 1918 verhuisde de fabriek naar het pand van de voormalige tegelfabriek Holland aan het Rotsoord.
Aan het begin van de Tweede Wereldoorlog kwam de fabriek onder Duits gezag, omdat Loeb Joods was. Na de bevrijding bouwde hij haar weer op.
De naam Pastoe verscheen in 1948. Hij komt van het Franse passe-partout, dat ‘past overal’ betekent.
In 1949 kwam de collectie Pas-Toe uit, voor jonge, moderne kopers in kleine woningen.
Paspoort
- Opgericht
- 13 april 1913, Utrecht
- Oprichter
- Frits Loeb
- Merknaam Pastoe
- Sinds 1948, naast UMS
- Hoofdontwerper
- Cees Braakman, vanaf 1948
- Fabriek
- Rotsoord in Utrecht, sinds 2016 Houten
Merkjes, stempels en modelcodes
Het bedrijf heette eerst alleen UMS. In 1948 kwam de merknaam Pastoe erbij, naast de afkorting UMS.
De collectie uit 1949 droeg de naam Pas-Toe, met een streepje, wat letterlijk ‘past overal’ betekent.
Berken en gebogen multiplex
In 1947 ging Cees Braakman naar de Verenigde Staten. Vooral Herman Miller en Charles en Ray Eames inspireerden hem.
Pastoe zette na de oorlog Amerikaanse en Zweedse lichtheid en moderne materialen tegenover het zware Nederlandse interieur vol massief eikenhout.
Braakman voerde gebogen multiplex in. Multiplex afgewerkt met eiken- en berkenfineer kenmerkte de ontwerpen.
De berken kast CB01 ontwierp Braakman in 1952.
Bekende series multiplex kasten van Braakman zijn U+N en Berken.
Meubelen naar maat
In 1955 werkte Pastoe het idee van flexibele kastsystemen uit in Meubelen-naar-maat. De klant kon de kast zelf samenstellen en later uitbreiden.
Klanten konden kiezen uit verschillende houtsoorten en opstellingen.
Daarna zetten ze de kasten zelf in elkaar.
De teakversie kreeg in 1957 een zilveren medaille op de 11e Triennale in Milaan en Le Signe d’Or in België.
De Japanse serie en U+N
In 1958 kwam Braakman met de strakke U+N-serie. Anders dan Meubelen naar maat was die niet bedoeld om zelf in elkaar te zetten.
De U+N-serie was een modulair kastsysteem met eindeloos veel combinaties. Het zette Pastoe internationaal op de kaart.
Het bureau EU01 uit de Japanse serie is van teak, op een zwart gelakt metalen onderstel.
Meer Braakman voor Pastoe

Kruk AAA01, prototypeserie uit 1970Foto: Ditigibt · Public domain 
Draadfauteuil FM06 uit de Wire-serieFoto: Esther Westerveld · CC BY 2.0
De A’dammer van Aldo van den Nieuwelaar
Aldo van den Nieuwelaar (1944-2010) was ontwerper en architect, met een minimalistische en functionele aanpak.
Hij werd geboren in Tilburg en studeerde aan de Academie voor Beeldende Kunst in Breda. In 1969 begon hij zijn eigen studio.
Als architect ontwierp hij het metrostation Waterlooplein in Amsterdam.
Pastoe presenteerde de A’dammer voor het eerst in 1977.
De kast is genoemd naar de bekende Amsterdamse paaltjes.
Pastoe in jaartallen
- 1913Frits Loeb richt UMS op in Utrecht.
- 1948De merknaam Pastoe komt naast UMS.
- 1955Het kastsysteem Meubelen-naar-maat.
- 1958De U+N-serie van Cees Braakman.
- 1958De draadstoel SM05 van Braakman.
- 1967De Pastoe-kubus van met pvc bekleed spaanplaat.
- 1977De A’dammer van Aldo van den Nieuwelaar.
- 2024Faillissement in februari, een maand later een doorstart.
Nieuw of vintage?
In 2013 bracht Pastoe de U+N- en Berken-kasten opnieuw uit als Jubilee-kast, voor het honderdjarig bestaan.
De Jubilee-kast is een nieuwe uitvoering van een kast die Braakman in 1952 ontwierp, in drie nieuwe afwerkingen.
De A’dammer hoort nog altijd tot de vaste collectie van Pastoe.
Pastoe maakt de draadstoel SM05 weer, naast andere stukken uit de draadcollectie van Braakman.
Het nieuwe logo heeft een A met horizontale groeven, naar het silhouet van de A’dammer.
Moooi steunt Pastoe en presenteert het merk nu binnen zijn eigen wereld.
Bronnen
- Wikipedia – Pastoe · gelezen op
- 1stDibs – Combex-kast CB01 van Cees Braakman · gelezen op
- Pamono – Cees Braakman · gelezen op
- Pastoe – Meet Aldo van den Nieuwelaar · gelezen op
- DUIC – Waar zijn de Pastoe-letters gebleven? · gelezen op
- Pastoe – The Pastoe logo as a reflection of its time · gelezen op
- Pastoe – Meet Cees Braakman · gelezen op
- 1stDibs – Kast CU04 van Cees Braakman voor Pastoe · gelezen op
- 1stDibs – Dressoir DU01 uit de Japanse serie · gelezen op
- NOS – Hoop op doorstart meubelmaker Pastoe · gelezen op
- Wallpaper* – Like Pastoe: 100 years of design innovation · gelezen op
- Viaduct – Cees Braakman · gelezen op
- 1stDibs – Teakhouten Made to Measure-dressoir van Cees Braakman · gelezen op
- 1stDibs – Made to Measure-kast in teak, jaren zestig · gelezen op
- 1stDibs – Bureau EU01 uit de Japanse serie, 1958 · gelezen op
- Viaduct – Aldo van den Nieuwelaar · gelezen op
- Moooi – Moooi presents Pastoe · gelezen op
- Vintage Design Store · gelezen op
- DasGaaf Vintage Wonen · gelezen op
- Atelier Vintage & Design · gelezen op
Openingstijden en datums bijgewerkt op . Fout gezien? Meld het.
Fotocredits
- Fauteuil FB14 van Cees Braakman voor Pastoe: Foto: Ditigibt · Public domain
- Kruk AAA01, prototypeserie uit 1970: Foto: Ditigibt · Public domain
- Draadfauteuil FM06 uit de Wire-serie: Foto: Esther Westerveld · CC BY 2.0









