Vintage handtassen herkennen: leer, sluiting en voering

Echt leer of kunstleer

Echt leer is als een vingerafdruk: de natuurlijke nerf is nooit zo gelijkmatig als de ingeperste nerf van kunstleer.

Soms zie of voel je nog kleine haarporiën. Op de nerfkant kunnen ook bultjes zitten van insectenbeten of striae; die doen niets af aan de kwaliteit.

Het leersymbool op een tas is een goed teken, al is het symbool zelf niet beschermd.

Nerfsplit, vleessplit en suède

Dikke huiden, zoals runderhuiden van 5 tot 10 millimeter, worden met een splijtmachine horizontaal in lagen verdeeld.

De nerfsplit is de waardevolste laag: steviger, dichter en van hogere kwaliteit. In de winkel heet dat leer glad leer, anilineleer of nappa.

De vleessplit komt uit de onderkant van de huid en is van lagere kwaliteit en goedkoper. Wie hem verkoopt, moet het woord split in de naam gebruiken.

Vleessplit en middensplit worden als suède of ruw leer verkocht.

Leer werd al in de achttiende eeuw gesplit; daarvoor kwamen toen de eerste splijtmachines.

Imitatieleer, Lucite en ander plastic

Na de Tweede Wereldoorlog werden tassen weer van leer gemaakt, maar ook van imitatieleer.

Lucite is een helder acryl uit de jaren dertig van DuPont. Rohm & Haas verkocht hetzelfde materiaal als Plexiglas.

Eind jaren veertig brachten verschillende tassenmakers in New York lijnen van Lucite-tassen uit.

In 1951 maakte Wilardy al 64 modellen Lucite-tassen in 14 kleuren.

Halverwege de jaren zestig waren Lucite-tassen uit de mode en stopten de meeste makers ermee.

Lucite kon op duurder schildpad lijken, zoals bij een tas van Rialto uit New York uit de jaren vijftig in het V&A.

De sluiting: beugel en knip

In de middeleeuwen maakten tassenmakers al tassen met een frame of een beugel.

Na de Eerste Wereldoorlog werden dagtassen weer van leer gemaakt, naar het oude beugelmodel. Vooral in Duitsland ontstond een hele tassenindustrie.

Het Rijksmuseum dateert een beugeltas van bruin leer, met leer, textiel en metaal, op circa 1910 tot circa 1940.

Het Centraal Museum in Utrecht heeft een beugeltas van zijde en metaal van tussen 1850 en 1920.

Een kralentasje uit het begin van de twintigste eeuw in het Fashion Archive van Penn State heeft een bronzen frame met een knipsluiting en een kettinghengsel.

Bij een Chanel Classic Flap let je op een gouden sluiting, geen magneet.

De rits: maker en periode

De voorloper van de moderne rits werd eind negentiende eeuw gepatenteerd. Het grote publiek leerde hem in 1923 kennen, aan een winterlaars.

Ritsen helpen bij het dateren: vaak staat de naam van de maker erop, soms ook het land waar hij gemaakt is.

De rits op een luxetas is een van de beste manieren om een echte tas van een goedkope kopie te onderscheiden. Ritsen van grote merken komen vaak van het Zwitserse Riri.

Riri werd in 1936 opgericht in Mendrisio, in het kanton Ticino.

In 1950 patenteerde Riri de eerste gegoten rits op nylon, met tanden en band in één stuk.

De voering

De beugeltas van bruin leer in het Rijksmuseum is binnenin gevoerd met lichtbruin, glanzend textiel.

Het kralentasje van Penn State heeft een koraalkleurige voering die langs het frame is geplooid, met een klein binnenvakje.

Een Chanel Classic Flap heeft een bordeauxrode voering en zorgvuldig gestikte ruiten.

Echte minaudières van Judith Leiber zijn met leer gevoerd, niet met stof, en hebben geen ingeslagen serienummer.

Krokodil, slang en schildpad

Het MAK in Wenen heeft een handtas van krokodillenleer en zijde van de Wiener Werkstätte, gemaakt tussen 1922 en 1932.

Hendrikje Ivo begon de verzameling van het Tassenmuseum met een leren handtas met dekplaten van schildpad, gevonden bij Norwich.

Volgens CITES is een voorwerp met delen van een beschermde soort antiek als dat materiaal vóór 3 maart 1947 uit de natuur is gehaald en bewerkt.

Antieke CITES-voorwerpen mag je binnen de EU zonder EU-certificaat verhandelen, als ze legaal de EU zijn binnengekomen en je aantoont dat het om antiek gaat.

Dat toon je aan met documenten, zoals foto’s, originele aankoopbewijzen, oude krantenartikelen, een catalogus of een testament.

Een verklaring van een deskundige kan ook, maar die moet het voorwerp in het echt hebben bekeken, niet online.

Is het niet antiek of kun je dat niet aantonen, dan heb je een EU-certificaat nodig.

Merken en makers

Charles Delvaux opende in 1829 in Brussel een werkplaats voor reisartikelen.

Sinds 1908 heeft Delvaux ruim drieduizend ontwerpen vastgelegd in zijn Livre d’Or.

De Brillant, ontworpen door Paule Goethals voor de Wereldtentoonstelling van 1958 in Brussel, was de eerste Delvaux met het logo: een gesp in de vorm van een D.

Bij een Louis Vuitton Speedy let je op nauwkeurig stikwerk, een symmetrisch monogram en complete LV-logo’s.

Bij een Coach kijk je naar een echt label, leer in goede staat en het originele beslag.